Spanjaarden houden van tradities, zeker wanneer die hand in hand gaan met één van de vele feestdagen. Niet voor niets bestaan er talloze Spaanse tradities op en rondom 25 december. We zetten de leukste Spaanse kersttradities op een rij. Van de grote kerstloterij El Gordo tot aan ‘kakkers’ in de kerstboom.

1. El Gordo

Middenin de hete Spaanse zomer, als kerst nog héél ver weg lijkt, staan Spanjaarden al in de rij voor een lot voor El Gordo de Navidad. Elk jaar op 22 december wordt de grote kerstloterij gehouden, waarbij steevast miljoenen vallen. Er zijn weinig Spanjaarden die er níet aan meedoen. De winnende lotnummers worden bekendgemaakt door leerlingen van een school in Madrid, die de cijfers al zingend bekendmaken.


De bekendmaking van El Gordo in 2015

2. Nochebuena

Hoogtepunt van het kerstfeest in Spanje is Nochebuena, Kerstavond. Volgens de traditie is dit het moment dat families samenkomen en uitgebreid (héél uitgebreid) dineren. Meestal worden er ook wel cadeautjes uitgedeeld, maar kinderen krijgen hun echte cadeaus pas op 6 januari, tijdens Reyes (Driekoningen).

3. Tío de Nadal

tio tios rode muts

Kinderen in Catalonië en Aragón krijgen er vanaf 8 december een tijdelijk ‘huisdier’ bij. Het is de bedoeling dat ze dit boomstammetje in de weken voorafgaand aan kerst goed verzorgen met water, wat lekkers en een warm dekentje. Op kerstavond wordt de Tío de Nadal met een stok geslagen en wordt hem – al zingend – gevraagd om te ‘schijten’. Onder het dekentje treffen de kinderen kleine cadeautjes en snoepgoed.

4. Caganer

caganer

Ook in Spanje is het gebruikelijk om een kerststal in huis te hebben. Naast Maria, Jozef en baby Jezus, staat daar in Catalonië ook vaak een caganer bij. Dit beeldje in de vorm van een poepend figuurtje zou voor voorspoed zorgen in het nieuwe jaar. De caganers zijn in alle soorten verkrijgbaar (bijvoorbeeld op de kerstmarkt) en steken vaak de draak met beroemde personen. Zo zijn er poepende voetballers, politici en acteurs!

5. Turrón

Net als de pepernoten in Nederland, ligt de turrón in Spanje elk jaar veel te vroeg in de winkels. Vinden we stiekem niet zo erg, want deze Spaanse smaakt ook in oktober en november heerlijk! De zoete lekkernij wordt traditioneel gemaakt van amandelen en honing (of suiker) en is verkrijgbaar in de zachte of harde variant. Tegenwoordig vind je de repen ook in andere smaken, zoals chocolade, eigeel en frutos secos.

In deze video laat Carola van Barcelonatips zien wat turrón is.

6. Toespraak koning

Kerstavond is ook het moment dat de Spaanse koning zijn jaarlijkse kersttoespraak houdt. Hieronder kun je die van 2016 bekijken (let vooral even op die heerlijk kitsche intro).

7. Olentzero

Olentzero

Olentzero is onlosmakelijk verbonden met de kersttraditie in Baskenland en Navarra. Het vriendelijke personage – vaak afgebeeld met een Baskische baret, boerenkleding en een pijp in zijn mond – komt op 24 december met cadeautjes langs de huizen. De traditie is ouder dan kerstmis en heeft te maken met de winterzonnewende.

8. Apalpador

Wat Olentzero is voor Baskenland, dat is Apalpador voor Galicië. Het personage is afkomstig uit de bergen ten oosten van Galicië en trekt in de nacht van 24 december naar de dorpen om te controleren of de kleinste kinderen wel goed gevoed zijn. Als hij ze te mager vindt, dan laat ‘ie een zakje kastanjes en een cadeautje achter.

9. Poisentia (kerstster)

kerstster

Gek eigenlijk, dat deze plant de Flor de Pascua (Paasbloem) wordt genoemd. De Poisentia tref je namelijk niet met Pasen, maar met Kerst aan in menig Spaans interieur. Reden is dat de plant eind december op z’n mooist is. En die rode bladeren passen natuurlijk helemaal in de kerstsferen.

10. San Esteban

cannelones

Zoiets als Tweede Kerstdag bestaat in Spanje niet. Toch zijn inwoners van de Balearen en Catalonië die dag vrij, ter gelegenheid van de feestdag San Esteban (Sint Steven). Traditioneel worden er op 26 december cannelloni gegeten, vaak gevuld met restjes van het kerstdiner.

Meer lezen?

10 originele Kerstcadeaus met een Spaans tintje

Een groot Spanje-liefhebber getrokken met de lootjes voor Sinterklaas? Of ben je zelf dol op Spanje, maar weet je eigenlijk niet wat je aan de beste man vragen moet? ESPANJE! helpt graag een handje. Tussen het onderstaande vind je allicht iets leuks, of je nu op zoek bent naar iets kleins voor in de schoen, of naar het Grote Cadeau voor Pakjesavond. Natuurlijk ook geschikt voor Kerst trouwens

Kerst markt BarcelonaAnnebeth tipt: kerst in Barcelona

Deze kerst is extra spannend voor de Catalanen vanwege de verkiezingen op 21 december. Maar daar is weinig van te merken. Ook in hoofdstad Barcelona zijn de mensen vooral op de been om inkopen te doen en van de kerstsfeer te genieten. Breng jij de kerstdagen door in Barcelona? Met deze 4 tips van local Annebeth kom je extra in de kerstsfeer.

'Spaanse' kerst met ESPANJE!

Heb je nog nog wat inspiratie nodig voor de kerst? Wat denk je van tartaar van zeebaars vooraf, vervolgens sneeuwhoender en dan als dessert sorbet van rode biet met chocolade en kardemom. Deze drie gerechten zijn gemaakt met een Spaans tintje: olijfolie van Valderrama. in dit artikel zie je hoe ze gemaakt worden.